
Міністэрства адукацыі і навукі Украіны разгледзела афіцыйны зварот Грамадскага саюза «Беларуская супольнасць Украіны» ад 16 кастрычніка 2026 года адносна забеспячэння права прадстаўнікоў беларускай нацыянальнай меншасці на вывучэнне роднай мовы, паведаміў у сваім фэйсбуку кіраўнік «Беларускай супольнасці Украіны» Аляксей Францкевіч.
У сваім адказе Міністэрства пацвердзіла важны прынцып: права беларусаў ва Украіне на вывучэнне беларускай мовы захоўваецца і гарантуецца заканадаўствам Украіны незалежна ад таго, ці з’яўляецца беларуская мова афіцыйнай мовай Еўрапейскага саюза.
Што гэта азначае на практыцы?
- Права на вывучэнне беларускай мовы захоўваецца. Яно гарантаванае Канстытуцыяй Украіны і законамі аб адукацыі і нацыянальных меншасцях.
- Існуюць розныя формы навучання. Беларуская мова можа вывучацца як асобны прадмет, курс або адукацыйны кампанент, а таксама ў межах факультатываў, гурткоў і іншых адукацыйных ініцыятыў.
8 Бацькі і грамадскія арганізацыі могуць выступаць ініцыятарамі. Для гэтага неабходна звяртацца да кіраўніцтва навучальных устаноў і іх заснавальнікаў. - Магчымае супрацоўніцтва з грамадскімі арганізацыямі. Заканадаўства дазваляе арганізоўваць моўныя курсы, культурна-адукацыйныя мерапрыемствы і іншыя формы вывучэння беларускай мовы на базе дзяржаўных і камунальных навучальных устаноў.
- Прадугледжана падтрымка навучальна-метадычнага забеспячэння і падрыхтоўкі педагогаў, у межах заканадаўства і наяўнага фінансавання.
Асобна Міністэрства патлумачыла адрозненні паміж правам вывучаць родную мову і правам атрымліваць адукацыю на гэтай мове.
Напрыклад, для беларускай мовы захоўваецца права на яе вывучэнне ў дашкольных установах, аднак права атрымліваць дашкольную адукацыю на мове нацыянальнай меншасці ў дзяржаўных і камунальных установах прадугледжана для моў нацыянальных меншасцей, якія з’яўляюцца афіцыйнымі мовамі ЕС, а таксама для моў карэнных народаў Украіны.
Чаму гэты адказ важны?
Пасля прыняцця Закона Украіны № 5008-IX ад 12 кастрычніка 2026 года ўзнікла неабходнасць атрымаць афіцыйнае тлумачэнне, ці не абмяжоўваюцца адукацыйныя правы беларусаў у сувязі з новымі заканадаўчымі зменамі.
Міністэрства адукацыі адназначна пацвердзіла: гэтыя змены не адмяняюць права беларускай нацыянальнай меншасці на вывучэнне роднай мовы.
Грамадская суполка «Беларуская супольнасць Украіны» працягвае адстойваць адукацыйныя, культурныя і моўныя правы беларусаў.
Паводле facebook.com/lesha.franc
